BASINDAN YAZILAR
Tekel işçileri için süre başladı / Ziya Perver - MuhasebeTR

Tekel işçileri için süre başladı / Ziya Perver

4 Şubat günü Resmi Gazete'de yayımlanan 2009/15759 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla halen eylemlerine devam eden Tekel işçileri için 1 aylık tercih süresi başlamış oldu. Buna göre söz konusu işçilerin bir ay içinde 4-C'li (sözleşmeli) olarak işe başlaması gerekiyor.
Bu süre zarfında işbaşı yapmayanların kamuya 4-C'li olarak dönme şansı olmayacak. Aynı Bakanlar Kurulu kararıyla tüm eski ve yeni 4-C'lilere uygulanacak çalışma usul ve esasları ile ücretlerinde de değişiklik yapılmıştır. Bu kazanım da Tekel işçilerinin 53 günlük eylemlerinin sonucu elde edilmiştir. Yayımlanan yeni kararnameyle çalışma süreleri 11 aya çıkarıldı. Ücretleri de aşağıdaki gibi yükseltilmiştir.

Yükseköğrenim mezunlarına 21 bin 250 gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpımından elde edilecek tutar olan 1.219 lira brüt, 875 lira net maaş ödenecek.

Lise ve dengi okul mezunlarına 19 bin 275 gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpımından elde edilecek tutar olan 1.106 lira brüt, 793 lira net ödeme yapılacak.

İlköğretim (ilkokul mezunu veya okur-yazar dahil) mezunlarına 17 bin 275 gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpımından elde edilecek tutar olan 991 lira brüt, 711 lira net maaş verilecek.

İŞ SONU TAZMİNATI GETİRİLDİ

Kararname'nin 7. maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (C) fıkrasına göre 'yapılan çalışmaların toplam süresi üzerinden hesaplanarak bu maddedeki esaslara göre iş sonu tazminatı ödenir' hükmü getirilmiştir. Buna göre ücretli izin süreleri dahil en az 12 ay fiilen çalışan geçici personelden;

Sosyal Güvenlik Kurumu'nca kendilerine yaşlılık veya malullük aylığı bağlanması veya toptan ödeme yapılması, ilgilinin ölümü, ilgilinin kendi isteği ile sözleşmeyi feshetmesi veya yenilememesi hâllerinden birinin vuku bulmasından dolayı hizmet sözleşmesi sona erenlere; çalışılan her bir yıl için, ayrılış tarihindeki hizmet sözleşmesinde yazılı brüt aylık ücret tutarında iş sonu tazminatı ödenir. 12 aydan artan süreler için 12 ay için hesaplanan miktardan artan süreye isabet eden tutar kadar ödeme yapılacaktır.

Ancak, bu statüde çalışanların sözleşme şartlarına uymaması sebebiyle kurum tarafından, sözleşme hükümleri dışında herhangi bir nedenle çalışanlar tarafından, sözleşmesinin feshedilmesi veya yenilenmemesi hâllerinde iş sonu tazminatı ödenmez.

ÜCRETLİ İZİN VE HASTALIK HAKKI

Her çalışma ayı için 2 günlük yıllık ücretli izin hakkı getirilmiştir ki 11 ay çalışan için yıllık ücretli izin süresi 22 gün olacaktır. Geçici personele, resmî tabip raporu ile ispat edilen hastalıklar için yılda 30 günü geçmemek üzere ücretli hastalık izni verilebilir. Hastalık sebebiyle Sosyal Güvenlik Kurumu'nca ödenen geçici iş göremezlik ödeneği ile iş kazası veya meslek hastalığı sonucu bağlanan sürekli iş göremezlik geliri, ilgilinin ücretinden düşülecektir. Geçici personelin isteği üzerine; eşinin doğum yapması, kendisinin veya çocuğunun evlenmesi, annesinin, babasının, eşinin, çocuğunun veya kardeşinin ölümü hâlinde ve her olay için 3 gün ücretli mazeret izni de verilecektir.

Geçici personele, doğum yapmasından önce 8 ve doğum yaptığı tarihten itibaren 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta süre ile aylıklı izin verilir. Çoğul gebelik hâlinde, doğumdan önceki 8 haftalık süreye 2 hafta süre eklenir. Ancak, sağlık durumu uygun olduğu takdirde tabibin onayı ile geçici personel isterse doğumdan önceki 3 haftaya kadar iş yerinde çalışabilir. Bu durumda, geçici personelin çalıştığı süreler, doğum sonrası sürelere eklenecektir. Yukarıda öngörülen süreler geçici personelin sağlık durumuna göre tabip raporunda belirlenecek miktarda uzatılabilir. Geçici personele, bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için günde toplam bir buçuk saat süt izni verilir. Süt izninin kullanımında annenin saat seçim hakkı vardır.

İŞÇİLER, TOPLU SÖZLEŞME HAKKI İSTİYOR

Eylemlerine devam eden, hatta bunu açlık grevine de dönüştüren Tekel işçileri, yukarıda yeni haklar getirilen 657'ye tabi 4-C'li olmak yerine, normal 4857 sayılı kanuna göre işçi olmak ve 2821 sayılı Sendikalar ve 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi ve Grev Lokavt Kanunu'nun tanıdığı haklara da sahip olmayı talep ediyor.

--------------------------------------------------------------------------------

Okur sorularına kısa cevaplar
Ahmet Kaya (Adana): 16.12.1973 doğum tarihiniz, 01.01.1987 günü başlayan çıraklık sigortası emeklilik için başlangıç sayılmaz. Çıraklık sigortasından sonra ilk kez normal işe girdiğiniz gün sizin emeklilik için sigorta başlangıcınızdır.

H.Ahmet Demir: Askere giderken işyerinden kıdem tazminatı alarak ayrılabilirsiniz. Asker dönüşü aynı işyerinde işe başlamak zorunda olmadığınız gibi işveren de sizi işe almak zorunda değildir. Sadece işe işçi alacaksa öncelikle sizi almalıdır. Öte yandan, askerden sonra işyerine gitmek yerine İş-Kur'a giderseniz işsizlik parası alma hakkınız var. Bunun için askere gitmeden önceki 3 yıl içinde en az 600 günlük sigortanızın olması gerekir.

(Kaynak: Zaman Gazetesi | 06.02.2010)

GÜNDEM