YAZARLARIMIZ
Dr. Koray Ateş
korayates@muhasebetr.com



İkinci El Araç Satışında Örnekli Muhasebe Kayıtları (Detaylı Rehber)

Değerli okurlar, son dönemlerde KDV oranlarında meydana gelen değişiklik nedeniyle özellikle aktife kayıtlı ticari araçların satışında tereddüt hasıl olmuştur. Bu haftaki makalemizin konusu ise aktife kayıtlı ticari bir aracın satışı ve bu satış sonucu ortaya çıkan karın muhasebeleştirilmesidir.

Örnek: Akıl A.Ş. 09.04.2019 tarihinde aktifine 100.000 TL kayıtlı ve birikmiş amortismanı 60.000 TL olan ticari aracını 80.000 TL’ye satmıştır.

-----------------------------------------------/---------------------------------------

102  BANKALAR HS.    80.800

257 BİRK.AMORT. HS. 60.000

                                   254 TAŞITLAR HS.                   100.000

                                   391 HESAPLANAN KDV HS.    800[1]

                                   679 DİĞ.OLDIŞI GEL.VE KAR.        40.000

Aktife kayıtlı ticari araç satışı

-----------------------------------------------------------------------------------------

Görüldüğü gibi şirket aktife kayıtlı ticari araç satışından 40.000 TL kar elde etmiştir. Ancak şirket yönetim kurulu bu aracın yenilenmesine almış olduğu ortaklar kurulu kararıyla bunu da karar defterine yapıştırarak karar vermiştir. Dolayısıyla kar hesabına atılan bu tutar hemen akabinde 3 yıl boyunca geçici olarak 549 Hesapta bekletilecektir.

Zira yeni alınan ticari aracın amortismanı gider hesaplarına yansıtılmadan 549 hesap kullanılarak itfa edilecektir.

--------------------------------------------09.04.2019-----------------------------------

679 DİĞ.OLDIŞI GEL.VE KAR.. 40.000

                                               549 ÖZEL FONLAR HS.  40.000

Yönetim kurulu kararına istinaden taşıt satış

Karının özel fonlara devri

----------------------------------------------------------------------------------------------

Akıl A.Ş. bir süre sonra 40.000 TL değerinde bir ticari araç satın almıştır. Aracın faydalı ömrü 5 yıl olup her yıl yüzde 20 amortisman ayrılacaktır.

-------------------------------------------------------/-----------------------------------------

254 TAŞITLAR HS.  40.000

191 İND.KDV. HS.    400

                                               320 SATICILAR HS.   40.400

Taşıt alım kaydı

---------------------------------------------------------------------------------------------------

Amortisman oranı: 1 / Ekonomik Ömür

1 / 5 = 0,20 yani % 20 dir.

40.000 x % 20 = 8.000 TL yıllık amortisman tutarı

veya;

Amortisman tutarı: Tutar / Ekonomik Ömür

40.000 / 5 = 8.000 TL yıllık amortisman tutarı

Amortisman Tablosu

Yıllar

Yıllık Amortisman Tutarı

Birikmiş

Amortisman

Kalan Tutar

2019
2020
2021
2022
2023

8.000

8.000

8.000

8.000

8.000

8.000
16.000
24.000
32.000
40.000

32.000
24.000
16.000
8.000

31.12.2019 yılı sonunda işletme 8.000 TL amortisman kaydını yaparken amortisman giderini gider hesaplarına değil 549 hesabı kullanarak gerçekleştirecektir. Zira 3 yıl boyunca bunu yapmaya devam edecektir.

----------------------------------------31.12.2019-----------------------------------

549 ÖZEL FONLAR HS. 8.000

                                                           257 BİR.AMORT.   8.000

2019 amortisman kaydı

--------------------------------------------------------------------------------------------

----------------------------------------31.12.2020-----------------------------------

549 ÖZEL FONLAR HS. 8.000

                                                           257 BİR.AMORT.   8.000

2020 amortisman kaydı

--------------------------------------------------------------------------------------------

-----------------------------------------31.12.2021-----------------------------------

549 ÖZEL FONLAR HS. 8.000

                                                           257 BİR.AMORT.   8.000

2021 amortisman kaydı

--------------------------------------------------------------------------------------------

Görüldüğü üzere şirket 3 yıl boyunca amortisman gideri gider hesaplarına atmamış yasa gereği 549 özel fonlar hesabından mahsup etmiştir.

3. yılın sonunda 549 hesabın bakiyesinde;

40.000 – 24.000 = 16.000 TL bakiye mevcuttur.

Bu tutarı ise 3.yıldan sonra amortisman gideriyle mahsup edemeyeceğimizden dolayı (yasa gereği en fazla 3 yıl amortisman giderine mahsup edileceğinden) gelir hesabına virmanlarız.

-----------------------------------------31.12.2022-----------------------------------

549 ÖZEL FONLAR HS. 16.000

                                               679 DİĞ.OL.DIŞ.GEL.KAR.   16.000

Özel fonlar bakiyesinin gelir hesabına virmanı

--------------------------------------------------------------------------------------------

2023 yılında ise amortisman gideri artık 549 hesaptan mahsup yapılmayacağından dolayı normal gider hesaplarına atılacaktır.

-----------------------------------------31.12.2023-----------------------------------

770 GEN.YÖN.GİD.HS. 8.000

                                                           257 BİR.AMORT.   8.000

2023 amortisman kaydı

--------------------------------------------------------------------------------------------


[1] 31 Aralık 2018 Tarih ve 30642 Sayılı 4. Mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan 535 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı 3. Maddesinde belirtilen ticari araçların alım satımında yüzde 18 olarak uygulanan KDV oranı, 30 Haziran 2019 Tarihi sonuna kadar yüzde 1 olarak uygulanacaktır.

09.04.2019

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM