BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Tanımlar, Kuruluş ve
Görevler
Amaç ve kuruluş
MADDE 1-
Bu Kanunun amacı, Sosyal Güvenlik Kurumunun kuruluş, teşkilât, görev ve
yetkilerine ilişkin usûl ve esasları düzenlemektir.
Bu Kanun ile Kuruma görev ve yetki
veren diğer kanunların hükümlerini uygulamak üzere; kamu tüzel kişiliğini
haiz, idarî ve malî açıdan özerk, bu Kanunda hüküm bulunmayan durumlarda özel
hukuk hükümlerine tâbi Sosyal Güvenlik Kurumu kurulmuştur. Kurum, Çalışma ve
Sosyal Güvenlik Bakanlığının ilgili kuruluşudur. Kurumun merkezi Ankara'dadır.
Kurum, Sayıştay'ın denetimine
tâbidir.
Tanımlar
MADDE 2-
Bu Kanunda geçen;
a) Bakanlık : Çalışma ve Sosyal
Güvenlik Bakanlığını,
b) Bakan : Çalışma ve Sosyal
Güvenlik Bakanını,
c) Kurum : Sosyal Güvenlik
Kurumunu,
ç) Genel Kurul : Sosyal Güvenlik
Kurumu Genel Kurulunu,
d) Yönetim Kurulu : Sosyal
Güvenlik Kurumu Yönetim Kurulunu,
e) Başkanlık : Sosyal Güvenlik
Kurumu Başkanlığını,
f) Başkan : Sosyal Güvenlik Kurumu
Başkanını,
g) Genel müdürler : Sosyal
Sigortalar Genel Müdürü, Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürü, Primsiz Ödemeler
Genel Müdürü ve Hizmet Sunumu Genel Müdürünü,
ifade eder.
Kurumun amacı ve görevleri
MADDE 3-
Kurumun temel amacı; sosyal sigortacılık ilkelerine dayalı, etkin, adil, kolay
erişilebilir, aktüeryal ve malî açıdan sürdürülebilir, çağdaş standartlarda
sosyal güvenlik sistemini yürütmektir.
Kurumun görevleri şunlardır:
a) Ulusal kalkınma strateji ve
politikaları ile yıllık uygulama programlarını dikkate alarak sosyal güvenlik
politikalarını uygulamak, bu politikaların geliştirilmesine yönelik çalışmalar
yapmak.
b) Hizmet sunduğu gerçek ve tüzel
kişileri hak ve yükümlülükleri konusunda bilgilendirmek, haklarının
kullanılmasını ve yükümlülüklerinin yerine getirilmesini kolaylaştırmak.
c) Sosyal güvenliğe ilişkin
konularda; uluslararası gelişmeleri izlemek, Avrupa Birliği ve uluslararası
kuruluşlar ile işbirliği yapmak, yabancı ülkelerle yapılacak sosyal güvenlik
sözleşmelerine ilişkin gerekli çalışmaları yürütmek, usûlüne göre yürürlüğe
konulmuş uluslararası antlaşmaları uygulamak.
ç) Sosyal güvenlik alanında, kamu
idareleri arasında koordinasyon ve işbirliğini sağlamak.
d) Bu Kanun ve diğer kanunlar ile
Kuruma verilen görevleri yapmak.
İKİNCİ BÖLÜM
Kurumun Organları ve Görevleri
Kurumun organları
MADDE 4-
Kurum, aşağıdaki organlardan oluşur:
a) Genel Kurul.
b) Yönetim Kurulu.
c) Başkanlık.
Kurumun teşkilât yapısı ekli (I)
sayılı cetvelde gösterilmiştir.
Genel Kurulun oluşumu, görevleri
ve toplanması
MADDE 5-
Genel Kurul, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanının veya görevlendireceği bir
yetkilinin başkanlığında;
a) Sayıştay Başkanlığı, Milli
Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı,
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı, Hazine
Müsteşarlığı, Özürlüler İdaresi Başkanlığı, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma
Genel Müdürlüğü, Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü ile öğretim üyeleri
arasından Yüksek Öğretim Kurulu tarafından görevlendirilecek birer
temsilciden,
b) İş ve/veya Sosyal Güvenlik
Hukuku alanında Bakan tarafından belirlenecek iki öğretim üyesinden,
c) Başkan, genel müdürler,
Strateji Geliştirme Başkanı, Rehberlik ve Teftiş Başkanı ile Aktüerya ve Fon
Yönetimi Daire Başkanından,
ç) En fazla üyeye sahip ilk üç
işveren sendikası konfederasyonları tarafından üye işveren sendikalarına bağlı
işyerlerinde çalışan toplam işçi sayısıyla orantılı olarak belirlenen 9
temsilciden,
d) En fazla üyeye sahip ilk üç
işçi sendikası konfederasyonları tarafından üye sayılarına orantılı olarak
belirlenen 9 temsilciden,
e) En fazla üyeye sahip ilk üç
kamu görevlileri sendikası konfederasyonları tarafından üye sayılarına
orantılı olarak belirlenen 9 temsilciden,
f) Kendi nam ve hesabına
çalışanların üye olduğu kanunla kurulu en üst meslek kuruluşlarından en fazla
üyeye sahip ilk üç kuruluş tarafından üye sayılarına orantılı olarak
belirlenen 9 temsilciden,
g) Kurumdan aylık veya gelir
almakta olanların üye olduğu en fazla üyeye sahip ilk üç kuruluş tarafından
üye sayılarına orantılı olarak belirlenen 9 temsilciden,
h) (ç), (d), (e) ve (f) bentleri
dışında kalan ve kamu kurumu niteliğindeki en üst meslek kuruluşları
tarafından görevlendirilecek birer temsilciden,
oluşur.
Genel Kurulun görevleri şunlardır:
a) Sosyal güvenlik politikaları ve
bunların uygulamaları hakkında görüş ve önerilerde bulunmak.
b) Kurumun bütçe ve bilânçolarını,
faaliyet raporlarını, performans programlarını, orta ve uzun vadeli
gelir-gider dengesini, sigorta kolları itibarıyla yapılan en son aktüeryal
hesap sonuçlarını değerlendirerek görüş oluşturmak.
c) Kurumun performans
programlarında yer alan hedefleri ile sonuçlarını değerlendirerek bir sonraki
dönemin performans hedeflerine ilişkin görüş oluşturmak.
ç) Yönetim Kurulunun seçimle gelen
asıl ve yedek üyelerini beşinci fıkrada belirtilen usûle göre seçmek.
Genel Kurul üç yılda bir kez
toplanır. Toplantı tarihi ve gündem en geç bir ay öncesinden ilgili kurum ve
kuruluşlara bildirilir. Toplantı yetersayısı, üye tam sayısının salt
çoğunluğudur. İlk toplantıda çoğunluk sağlanamazsa bir ay sonra yapılacak
ikinci toplantıda salt çoğunluk aranmaz. Genel Kurul, Bakan veya üye tam
sayısının üçte biri tarafından olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
Genel Kurul kararları en geç iki
hafta içinde, Genel Kurula katılan üyelere gönderilir ve kararlar Kurumca
öncelikle dikkate alınır.
Genel Kurulda birinci fıkranın;
(ç) bendinde sayılan temsilciler Yönetim Kurulu işveren temsilcisini, (d)
bendinde sayılan temsilciler Yönetim Kurulu işçi temsilcisini, (e) bendinde
sayılan temsilciler Yönetim Kurulu kamu görevlileri temsilcisini, (f) bendinde
sayılan temsilciler Yönetim Kurulu kendi nam ve hesabına çalışanlar
temsilcisini, (g) bendinde sayılan temsilciler Yönetim Kurulu gelir ve aylık
alanlar temsilcisini birer asıl ve birer yedek üye olarak seçerler. Seçim
gizli oy, açık tasnif usûlüne göre yapılır ve oy çokluğu ile karar verilir.
Seçimler Bakanlık tarafından hazırlanacak yönetmelikte belirlenen usûl ve
esaslara göre yapılır.
Genel Kurulun sekreterya işlemleri
Başkanlık tarafından yerine getirilir. Genel Kurulun çalışmaları için
yapılacak giderler Kurum bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.
Genel Kurulun toplanmasına,
çalışmasına, temsilcilerin görevlendirilmesine ve diğer hususlara ilişkin usûl
ve esaslar Kurumun önerisi üzerine Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle
düzenlenir.
Yönetim Kurulunun oluşumu ve
üyeleri
MADDE 6-
Yönetim Kurulu bir karar organı olup, Kurumun en yüksek karar, yetki ve
sorumluluğunu taşır. Yönetim Kurulu;
a) Başkan,
b) Başkanın teklifi üzerine Bakan
tarafından görevlendirilen bir başkan yardımcısı,
c) Çalışma ve Sosyal Güvenlik
Bakanlığını temsilen Bakan tarafından atanan bir üye,
ç) Maliye Bakanlığını temsilen
Maliye Bakanı tarafından atanan bir üye,
d) Hazine Müsteşarlığını temsilen
bağlı olduğu Bakan tarafından atanan bir üye,
e) İşverenleri temsilen seçilecek
bir üye,
f) İşçileri temsilen seçilecek bir
üye,
g) Kamu görevlilerini temsilen
seçilecek bir üye,
h) Kendi nam ve hesabına
çalışanları temsilen seçilecek bir üye,
ı) Kurumdan gelir veya aylık
alanları temsilen seçilecek bir üye,
olmak üzere 10 üyeden oluşur.
Başkan, Yönetim Kurulunun da başkanıdır. Yönetim Kuruluna, Başkanın
bulunmadığı hallerde Başkana vekâlet eden kişi başkanlık eder. Yönetim Kurulu
üyesi başkan yardımcısının bulunmadığı hallerde, Başkan tarafından
görevlendirilen başkan yardımcısı Yönetim Kuruluna katılır.
Yönetim Kurulu en az haftada bir
defa ve asgarî altı üye ile toplanır. Kararlar toplantıya katılan üyelerin
çoğunluğu ile alınır. Oylarda eşitlik olması halinde, Başkanın bulunduğu taraf
çoğunluk sayılır. Gerekli görüldüğünde Başkanın veya altı üyenin talebi ile
Yönetim Kurulu olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
Başkan ve başkan yardımcısı
dışındaki Yönetim Kurulu üyelerinin görev süresi üç yıldır. Geçerli bir
mazereti olmaksızın; arka arkaya üç toplantıya veya bir yıl içinde toplam altı
toplantıya katılmayanlar, Yönetim Kurulu üyeliğine atanma ya da seçilme
şartlarını yitirenler ile atandıktan veya seçildikten sonra bu şartları
taşımadığı anlaşılanların üyelikleri kendiliğinden sona erer. Geçerli bir
mazereti olmaksızın; arka arkaya üç toplantıya veya bir yıl içinde toplam altı
toplantıya katılmayanların durumu, Yönetim Kurulu kararıyla tespit edilerek
Bakanlığa bildirilir. Seçilen üyelerden herhangi bir nedenle görev süresinden
önce Yönetim Kurulu üyeliği sona erenlerin yerleri, yedek üyeler tarafından
doldurulur. Bu şekilde göreve gelen üyeler, yerlerini aldıkları üyenin görev
süresini tamamlar. Süreleri biten üyeler yeni üyeler atanıncaya veya
seçilinceye kadar görevlerine devam ederler. Atanan üyelerden herhangi bir
nedenle görev süresinden önce Yönetim Kurulu üyeliği sona erenlerin yerlerine
en geç bir ay içinde kalan süreyi tamamlamak üzere aynı usûlle yeni bir atama
yapılır. Atama ile gelen Yönetim Kurulu üyelerinden görevi sona erenler, otuz
gün içinde eski kurumlarına başvurmaları halinde atamaya yetkili makam
tarafından en geç bir ay içinde mükteseplerine uygun kadroya atanırlar. Atama
gerçekleşinceye kadar bunların Yönetim Kurulu üyesi kadrolarına bağlı olarak
almakta oldukları malî haklarının ödenmesine devam olunur.
Başkan ve başkan yardımcısı
dışındaki atama ile gelen Yönetim Kurulu üyelerinin kurumları ile ilişiği
kesilir.
Yönetim Kurulu üyeliğine atanacak
veya seçileceklerin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin
(A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde sayılan
şartları taşımaları gerekir. Ancak seçimle gelen Yönetim Kurulu üyeleri için
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B) bendinde sayılan
şartlar aranmaz.
657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun 48 inci maddesinin (A) bendinin (5) numaralı alt bendinde öngörülen
suçlarla ilgili olarak haklarında ceza davası açılan üyelerden görevi başında
kalması sakıncalı görülenler, Bakan tarafından tedbiren görevden
uzaklaştırılabilir. Görevden uzaklaştırılan üyeler hakkında 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununun ilgili hükümleri uygulanır. Bu şekilde geçici olarak
boşalan üyeliklere, tedbiren görevden uzaklaştırılan üye göreve dönünceye ve
söz konusu üyenin üyelik süresini geçmemek üzere, seçimle gelen üyeler yerine
yedek üyelerden doldurulur, atama ile gelen üyelerin yerine ise atamaya
yetkili makam tarafından görevlendirme yapılır.
Toplantılara iştirak eden Yönetim
Kurulu Başkan ve üyelerine, bu görevleri nedeniyle ayrıca, 22/1/1990 tarihli
ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 34 üncü maddesine göre kamu iktisadi
teşebbüsleri yönetim kurulu başkan ve üyelerine ödenen miktarlarda her ay
ücret ödenir.
Yönetim Kurulunun görevleri
MADDE 7-
Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:
a) Kurum bütçesini, bilânçosunu,
gelir-gider tablolarını, Kurum bütçesindeki bölümler içinde aktarmaları, bu
bölümler arasındaki ek ve olağanüstü ödenek tekliflerini karara bağlamak.
b) Kurumun sigorta kolları
itibarıyla hazırlanacak aktüeryal hesaplarına ilişkin raporları
değerlendirerek finansman dengesinin üçer aylık ve yıllık gerçekleşmelerini
izlemek, alınması gereken tedbirleri kararlaştırmak, Genel Kurula sunulacak
aktüeryal hesaplara ilişkin raporları gerektiğinde bağımsız kuruluşlara
inceletmek.
c) Genel müdürlükler ile Strateji
Geliştirme Başkanlığı bünyesindeki daire başkanlıklarının, taşrada ise sosyal
güvenlik merkezlerinin kurulmasına veya kapatılmasına karar vererek Bakan
onayına sunmak.
ç) Kurum tarafından çıkarılacak
yönetmelikleri karara bağlamak.
d) Her türlü kiralama sözleşmesi
hakkında karar vermek, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen
yeniden değerleme oranı kadar her yıl artırılmak üzere bedeli beşyüz bin Yeni
Türk Lirasından fazla olan her türlü; kiraya verme, satış, alım, devir,
takas, inşaat, taşınmazların ferağı, yapım ve diğer işlere ilişkin karar
vermek, ihale komisyonu kararlarını onaylamak.
e) Kurum personeline ödenecek ek
ödeme, ikramiye ve fazla mesai ücretine ilişkin usûl ve esasları belirlemek.
f) Kurum yararının bulunması
halinde; yılı merkezî yönetim bütçe kanununda gösterilen miktara kadar olan
hak ve alacakların terkinine karar vermek, prim ve primlerden kaynaklanan
alacaklar hariç olmak üzere, uyuşmazlıkların dava açılmadan veya icra takibi
yapılmadan uzlaşma veya tahkim yoluyla çözümlenmesine, Kurum tarafından veya
Kuruma karşı açılan dava veya icra takiplerinin uzlaşma veya tahkim yoluyla
çözümlenmesine, sulhe, kabule, feragate ve kanun yollarına başvurulmamasına
karar vermek.
g) Kurumun performans hedef,
gösterge ve programı ile hizmet kalite standartlarını karara bağlamak.
h) Her yıl için, prim borcu
kamuoyuna açıklanacak işverenlerin belirlenmesine esas olmak üzere asgarî borç
tutarını belirlemek.
ı) Kurum alacaklarının tahsilat
işlemleri ile diğer kanunlarla tahakkuk ve tahsilat yetkisi Kuruma verilen
alacakların tahsilat işlemlerinin, kısmen veya tamamen kamu gelirlerinin
toplanması ve takibinden sorumlu olan kamu idarelerinden hizmet almak
suretiyle gerçekleştirilmesine karar vererek Bakan onayına sunmak.
i) Kurumun dava ve icra takipleri
için vekâlet akdi yoluyla avukat çalıştırılmasına, özel uzmanlık gerektiren ve
geçici nitelikteki işler için ise hizmet satın alınması yoluyla yerli veya
yabancı uzman çalıştırılmasına karar vermek, bunların sözleşme şartlarını ve
avukatlara ödenecek ücretleri belirlemek.
j) Kanunlarla verilen diğer
görevleri yapmak.
Yönetim Kurulunun çalışma usûl ve
esaslarıyla, bu Kanunun 6 ncı ve 7 nci maddelerinin uygulanmasına ilişkin
hususlar, Yönetim Kurulu kararı ve Bakan onayı ile çıkarılacak yönetmelikle
düzenlenir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Başkanlık Teşkilâtı
Teşkilât
MADDE 8-
Başkanlık teşkilâtı, merkez ve taşra teşkilâtından meydana gelir.
Merkez teşkilâtı
MADDE 9-
Başkanlık merkez teşkilâtı, ana hizmet birimleri ile danışma ve yardımcı
hizmet birimlerinden meydana gelir.
Başkan
MADDE 10-
Başkanlığın en üst amiri olan Başkan, Başkanlık icraatından ve emri
altındakilerin faaliyet ve işlemlerinden Yönetim Kuruluna karşı sorumlu olup
aşağıdaki görev, yetki ve sorumluluklara sahiptir:
a) Kurumu; Anayasaya, kanunlara,
ulusal kalkınma plânına, yıllık uygulama programlarına ve Bakanlar Kurulunca
belirlenen politika ve stratejilere uygun olarak yönetmek.
b) Kurumun görev alanına giren
hususlarda politika ve stratejiler geliştirmek, bunlara uygun yıllık amaç ve
hedefler oluşturmak, performans ölçütleri belirlemek, Başkanlığın bütçesini
hazırlamak, gerekli yasal ve idarî düzenleme çalışmalarını yapmak, belirlenen
stratejiler, amaçlar ve performans ölçütleri doğrultusunda uygulamayı koordine
etmek, izlemek ve değerlendirmek.
c) Kurumun faaliyetlerini ve
işlemlerini denetlemek, yönetim sistemlerini gözden geçirmek, kurumsal yapı
ile yönetim süreçlerinin etkililiğini gözetmek ve yönetimin geliştirilmesini
sağlamak.
ç) Yönetim Kurulu kararlarının
uygulanmasını sağlamak.
d) Adlî ve idarî makamlara, gerçek
ve tüzel kişilere karşı Kurumu temsil etmek.
e) Kamu Görevlileri Etik Kurulunun
belirlediği ilkeler çerçevesinde kurumsal etik kuralları belirleyerek,
personele ve Kurumun ilişkili olduğu taraflara duyurmak ve personelin bu
kurallara uygun hareket etmesini sağlamak.
f) 213 sayılı Vergi Usul Kanunu
uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı kadar her yıl artırılmak üzere
bedeli beşyüz bin Yeni Türk Lirasına kadar olan; kiraya verme, satış, alım,
devir, takas, inşaat, taşınmazların ferağı, yapım ve diğer işlere ilişkin
sözleşmeler hakkında karar vermek, ihale komisyonu kararlarını onaylamak,
beşyüz bin Yeni Türk Lirasının üzerinde olanlar için Yönetim Kuruluna öneride
bulunmak ve kendi limitleri dâhilinde merkez ve taşra teşkilâtının harcama
sınırlarını belirlemek.
g) Ödeme tarihi altı aydan daha
uzun süre gecikmiş ve Yönetim Kurulu tarafından her yıl için belirlenecek
tutardan daha fazla prim borcu olan işverenleri, yönetmelikle belirlenen usûl
ve esaslara göre her yıl kamuoyuna açıklamak.
h) Kurumun faaliyet alanına giren
konularda diğer kurum ve kuruluşlarla işbirliği ve koordinasyonu sağlamak.
Başkan yardımcıları
MADDE 11-
Görevlerin yürütülmesinde Başkana yardımcı olmak üzere üç başkan yardımcısı
görevlendirilir. Başkan yardımcıları, Başkana karşı sorumludur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Ana Hizmet Birimleri
Ana hizmet birimleri
MADDE 12-
Başkanlığın ana hizmet birimleri şunlardır:
a) Sosyal Sigortalar Genel
Müdürlüğü.
b) Genel Sağlık Sigortası Genel
Müdürlüğü.
c) Primsiz Ödemeler Genel
Müdürlüğü.
ç) Hizmet Sunumu Genel Müdürlüğü.
d) Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı.
e) Aktüerya ve Fon Yönetimi Daire
Başkanlığı.
Her bir genel müdürlük bünyesinde,
Yönetim Kurulu kararı ile en fazla 8 adet daire başkanlığı kurulabilir.
Sosyal Sigortalar Genel
Müdürlüğü
MADDE 13-
Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) Sosyal güvenlik mevzuatında
genel sağlık sigortası ve primsiz ödemeler dışındaki konularda verilen
görevleri yapmak.
b) Kurumun prim tahsilatını
yapmak, tahsil edilemeyen prim ve prime ilişkin diğer alacakları gecikme
süresi ve miktarına göre sınıflandırarak takibine öncelik vermek, süresi
içerisinde tahsil edilemeyen prim ve prime ilişkin diğer alacaklar ile ilgili
olarak borçlular hakkında gerekli idarî ve icraî takibat ile bunlardan
kaynaklanan davaların kadrolu veya vekâlet akdine dayanılarak çalıştırılacak
sözleşmeli avukatlarca, yetkili mercilerde her derecede takip edilmesini,
savunmasını ve sonuçlandırılmasını sağlamak.
c) 25/8/1999 tarihli ve 4447
sayılı Kanun gereği tahsil edilmesi gereken işsizlik sigortası primlerinin
tahsil ve takip işlemlerini yapmak.
ç) Yönetim Kurulunca gerekli
görülen durumlarda, Kurumun süresinde ödenmeyen prim ve prime ilişkin
alacakları ile diğer kanunlarla tahsil ve takip yetkisi Kuruma verilen
alacakların tahsilat işlemlerini, yapılacak protokoller çerçevesinde kısmen
veya tamamen kamu gelirlerinin toplanması ve takibinden sorumlu olan kamu
idarelerinden hizmet almak suretiyle gerçekleştirmek.
d) Kapsamda olduğu halde tescili
yapılmayan sigortalıların, genel sağlık sigortalılarının ve işyerlerinin
işlemlerini re’sen sonuçlandırmak, kayıtdışı çalışmanın önlenmesi amacıyla
diğer kamu idareleri, bankalar, aracı kurumlar, oda, borsa, birlik ve meslek
kuruluşları ve her türlü gerçek ve tüzel kişilerle sigortalılık ve işyeri
denetimi, veri paylaşımı ve kontrolü konusunda işbirliği yapmak, projeler
oluşturmak, geliştirmek ve uygulamak.
e) Sigortalıları, hak sahiplerini
ve işverenleri sosyal güvenlik mevzuatından doğan hakları ve ödevleri
konusunda her türlü iletişim araçları ile bilgilendirmek.
f) Görev konusuyla ilgili
uygulamaları izlemek ve geliştirmek.
g) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
Genel Sağlık Sigortası Genel
Müdürlüğü
MADDE 14-
Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) Sosyal güvenlik mevzuatında
genel sağlık sigortası ile ilgili konularda verilen görevleri yapmak.
b) Genel sağlık sigortalıları ile
hak sahiplerinin hastalıklardan korunması amacıyla ilgili kamu idareleriyle
kişisel koruyucu sağlık hizmetleri politikalarının tespitine ve etkin bir
şekilde uygulanmasına katkı sağlamak.
c) Genel sağlık sigortalıları ile
hak sahiplerini ve işverenleri genel sağlık sigortası mevzuatından doğan
hakları ve ödevleri konusunda her türlü iletişim araçları ile bilgilendirmek.
ç) Görev konusuyla ilgili
uygulamaları izlemek ve geliştirmek.
d) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
Primsiz Ödemeler Genel
Müdürlüğü
MADDE 15-
Primsiz Ödemeler Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) Sosyal güvenlik mevzuatında
primsiz ödemelere ilişkin konularda verilen görevleri yapmak.
b) 24/2/1968 tarihli ve 1005
sayılı Kanun, 28/5/1986 tarihli ve 3292 sayılı Kanun, 3/11/1980 tarihli ve
2330 sayılı Kanun, 28/2/1982 tarihli ve 2629 sayılı Kanun, 28/2/1985 tarihli
ve 3160 sayılı Kanun, 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Kanun, 11/10/1983
tarihli ve 2913 sayılı Kanun, 16/12/1960 tarihli ve 168 sayılı Kanun hükümleri
ile yılı bütçe kanunlarına ekli cetvellerde ve 2330 sayılı Kanuna atıfta
bulunan diğer kanun hükümlerine göre bedeli Hazine tarafından karşılanmak
suretiyle bu Kanunla devredilen Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Genel
Müdürlüğü tarafından yapılması gereken tazminat ve yardım işlemleri ile bu
kanunlar kapsamında bulunan er, erbaş ve sivil görevlilere yönelik aylık ve
diğer ödemeleri yapmak.
c) Görev konusuyla ilgili
uygulamaları izlemek ve geliştirmek.
ç) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
Hizmet Sunumu Genel Müdürlüğü
MADDE 16-
Hizmet Sunumu Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır:
a) Kurumun gerçek ve tüzel
kişilere yönelik hizmet sunumunun kesintisiz olarak yerine getirilmesini
sağlamak.
b) Hizmet sunumuna ilişkin
konularda, performansın geliştirilmesine yönelik olarak ilgili birimler ile
birlikte iş süreçlerini belirlemek, yürütülen işlerle ilgili verileri
toplamak, analiz etmek, elde ettiği sonuçları ilgili birimlerle paylaşarak iş
süreçlerini geliştirmek.
c) Taşra teşkilâtı birimlerinin
kurulması ve kapatılması ile ilgili iş ve işlemleri yürütmek.
ç) Kurum merkez ve taşra
teşkilâtının her türlü bilişim hizmetlerini yürütmek.
d) Sosyal güvenlik veri tabanını
oluşturmak, diğer kamu idarelerinin veri tabanları ile entegrasyonunu
sağlamak, sosyal güvenlik veri tabanı bilgilerinin güncelliğini sağlamak ve
Kurum faaliyetlerinin etkililiğini artıracak şekilde kullanıma sunmak.
e) Kurum için gerekli yazılım ve
donanım altyapılarını plânlamak, geliştirmek, kurmak, işletmek, yenilemek, bu
altyapıların güvenliğini ve sürekliliğini sağlamak üzere gerekli önlemleri
almak.
f) Görev konusuyla ilgili
uygulamaları izlemek ve geliştirmek.
g) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı
MADDE 17-
Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı, Başkan adına aşağıdaki rehberlik ve teftiş
görevlerini yapar:
a) Sosyal güvenliğe ilişkin
hükümlerin uygulanmasını; usûlsüzlükleri önleyici, eğitici ve rehberlik
yaklaşımını ön plâna çıkaran bir anlayışla denetlemek.
b) Kayıtdışı istihdamı önlemek,
sosyal sigorta suiistimalleri ile mücadele etmek, bu amaçla sektörel
analizlere dayalı denetimleri yürütmek ve bu konularda alınması gerekli
tedbirleri önermek.
c) Prim ödeme yükümlülerini
gruplar ve sektörler itibarıyla analiz etmek, denetlenecek sektörleri her yıl
için belirlenecek risk değerlendirme kriterlerine göre sınıflandırmak
suretiyle riskli sektörlerin denetimine öncelik vermek.
ç) Görevleriyle ilgili her türlü
kayıt ve belgeleri incelemek, ilgililerden bilgi istemek ve toplamak.
d) İşin yürütümü açısından gerekli
olan asgarî işçilik tutarını tespit etmek.
e) Yıl boyunca müfettişler
tarafından düzenlenen raporların sonuçlarını değerlendirmek, raporlar hakkında
istatistikî bilgiler ile birlikte uygulamadaki sorunlara ve yapılması gereken
mevzuat değişikliklerine ilişkin öneriler sunmak.
f) Kurumun merkez ve taşra
teşkilâtı ile personelinin idarî, malî ve hukukî işlemleri hakkında teftiş,
inceleme ve soruşturma yapmak, sosyal güvenlik mevzuatının verdiği yetkiye
dayanılarak Kurumla sözleşme yapmış gerçek ve tüzel kişiler hakkında ise
inceleme ve soruşturma yapmak.
g) Müfettişler tarafından
yapılacak denetimlere ilişkin yöntem ve teknikleri geliştirmek, standart ve
ilkelerin oluşturulmasını sağlamak, denetim rehberleri hazırlamak,
denetimlerin etkililiğini ve verimliliğini artırıcı tedbirleri almak, bu
konuda görüş ve öneriler sunmak.
h) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
Aktüerya ve Fon Yönetimi Daire
Başkanlığı
MADDE 18-
Aktüerya ve Fon Yönetimi Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Kurumun nakit ve benzeri
varlıklarını finansal araçlar vasıtasıyla değerlendirmek.
b) Nüfus yapısı ve finansman
yönünden kısa, orta ve uzun vadeli aktüeryal esaslara göre projeksiyonlar
yapmak, finansman, fon yönetimi ve aktüerya ile ilgili her türlü istatistikî
bilgiyi derlemek, bu bilgileri değerlendirerek sonuçlarını ilgili birimlere
bildirmek.
c) Tahsilat ve ödemelerin hızlı,
güvenli ve düşük maliyetle yapılması hususunda banka ve diğer finansal
kuruluşlarla protokol yapmak.
ç) Finansman kaynakları ile
yapılmakta olan ödemelerden yararlanma şartları ve yardım tutarları arasındaki
ilişkiyi inceleyerek teknik bilânçoyu hazırlamak.
d) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Danışma Birimleri
Danışma birimleri
MADDE 19-
Başkanlığın danışma birimleri şunlardır:
a) Strateji Geliştirme Başkanlığı.
b) Hukuk Müşavirliği.
c) Basın ve Halkla İlişkiler
Müşavirliği.
Strateji Geliştirme Başkanlığı
MADDE 20-
Strateji Geliştirme Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Ulusal kalkınma plânı, strateji
ve politikaları, yıllık program, 33 üncü maddede belirtilen komisyon
tarafından belirlenen finansal hedefler ve Yönetim Kurulu kararları
çerçevesinde, sosyoekonomik verileri de dikkate alarak, Kurumun orta ve uzun
vadeli sosyal güvenlik amaç, strateji ve politikalarını oluşturmak üzere
gerekli çalışmaları yapmak.
b) Kurumun görev alanına giren
konularda performans ve kalite ölçütleri geliştirmek ve bu kapsamda verilecek
diğer görevleri yerine getirmek.
c) Kurumun yönetimi ile
hizmetlerin geliştirilmesi ve performansla ilgili bilgi ve verileri toplamak,
analiz etmek, yorumlamak.
ç) Kurumun görev alanına giren
konularda, hizmetleri etkileyecek dış faktörleri incelemek, alınması gerekli
önlemleri önermek, Kurum içi kapasite araştırması yapmak, hizmetlerin
etkililiğini ve tatmin düzeyini analiz etmek ve genel araştırmalar yapmak.
d) 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi
ve Kontrol Kanunu ile malî hizmetler birimine verilen görevleri yerine
getirmek.
e) Kurumun çalışma konuları ile
ilgili bilimsel yayınları takip ve teşvik etmek.
f) Kurumda yapılacak yeni
düzenlemeler ve ihdas edilecek birimler için düzenleyici etki analizi yapmak.
g) Sosyal güvenliğe ilişkin
konularda; 24/6/1994 tarihli ve 4009 sayılı Dışişleri Bakanlığının Kuruluş ve
Görevleri Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde, Avrupa Birliği ve
uluslararası kuruluşlar ile işbirliği yapmak, yabancı ülkelerle yapılacak
sosyal güvenlik sözleşmelerine ilişkin gerekli çalışmaları yürütmek.
h) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
Strateji Geliştirme Başkanlığı
bünyesinde Yönetim Kurulu kararı ile en fazla 4 adet daire başkanlığı
kurulabilir.
Hukuk Müşavirliği
MADDE 21-
Hukuk Müşavirliğinin görevleri şunlardır:
a) Kurumun amaçlarını daha iyi
gerçekleştirmek, mevzuata, plân ve programa uygun çalışmasını temin etmek
amacıyla, gerekli hukukî teklifleri hazırlamak, Kurum birimleri ve diğer kamu
kurum ve kuruluşları tarafından gönderilen kanun, tüzük, yönetmelik, diğer
mevzuat ve tip sözleşme taslakları ile diğer hukukî konular hakkında görüş
bildirmek.
b) Kurumun menfaatlerini koruyucu
ve anlaşmazlıkları önleyici hukukî tedbirleri zamanında almak, anlaşma ve
sözleşmelerin bu esaslara uygun olarak yapılmasına yardımcı olmak.
c) Kurumun taraf olduğu davalarda
Başkanlığı temsil etmek, prim ve prime ilişkin davalar hariç; Kurum tarafından
veya Kurum aleyhine açılan davalar ile icra takiplerinin kadrolu avukatlar
veya Başkanlıkça vekâlet akdine dayanılarak çalıştırılacak sözleşmeli
avukatlarca her derecede takip edilmesini, savunmasını, sonuçlandırılmasını ve
koordinasyonunu sağlamak.
ç) Kurum tarafından talep edilen
hukukî konular ile hukukî, malî ve cezaî sonuçlar doğuracak işlemler hakkında
görüş bildirmek.
d) İhtilaflı konuları analiz
ederek Kurumun taraf olduğu anlaşmazlıkları en aza indirecek tedbirlere
ilişkin görüş ve önerilerde bulunmak.
e) 7 nci maddenin birinci
fıkrasının (f) bendinde belirtilen hususlarda önerilerde bulunmak.
f) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
Basın ve Halkla İlişkiler
Müşavirliği
MADDE 22-
Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliğinin görevleri şunlardır:
a) Basın ve halkla ilişkilerle
ilgili faaliyetleri plânlamak ve bu faaliyetlerin belirlenecek usûl ve
ilkelere göre yürütülmesini sağlamak.
b) 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı
Kanununa göre yapılacak bilgi edinme başvurularını etkin, süratli ve doğru bir
şekilde sonuçlandırmak üzere gerekli tedbirleri almak.
c) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
ALTINCI BÖLÜM
Yardımcı Hizmet Birimleri
Yardımcı hizmet birimleri
MADDE 23-
Kurumun yardımcı hizmet birimleri şunlardır:
a) İnsan Kaynakları Daire
Başkanlığı.
b) Destek Hizmetleri Daire
Başkanlığı.
İnsan Kaynakları Daire
Başkanlığı
MADDE 24-
İnsan Kaynakları Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Kurumun insan gücü plânlaması
ve politikası konusunda çalışmalar yapmak, tekliflerde bulunmak.
b) Kurum personelinin atama,
nakil, sicil, terfi, ücret, emeklilik ve benzeri özlük işlemlerini yürütmek.
c) Kurum personelinin eğitim
plânını hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek.
ç) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
Destek Hizmetleri Daire
Başkanlığı
MADDE 25-
Destek Hizmetleri Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
a) Kurum hizmetlerinin
gerektirdiği her türlü yapma, yaptırma, satma, satınalma, kiralama, bakım ve
onarım, arşiv, idarî ve malî hizmetleri yürütmek.
b) Taşınır ve taşınmazların
kayıtlarını tutmak.
c) Kurum sivil savunma ve
seferberlik hizmetlerini plânlamak ve yürütmek.
ç) Başkan tarafından verilecek
benzer nitelikteki diğer görevleri yapmak.
YEDİNCİ BÖLÜM
Sosyal Güvenlik Yüksek Danışma
Kurulu
Sosyal Güvenlik Yüksek Danışma
Kurulunun oluşumu, görevleri ve toplanması
MADDE 26-
Sosyal Güvenlik Yüksek Danışma Kurulu; Bakanın başkanlığında, Başkan ile
Milli Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, Sağlık
Bakanlığı, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı ve Hazine Müsteşarlığı
tarafından, en az genel müdür düzeyinde, görevlendirilecek birer temsilciden,
Türkiye İş Kurumu Genel Müdürü, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürü,
Özürlüler İdaresi Başkanı, Üniversitelerarası Kurul tarafından fakültelerin
çalışma ekonomisi, sosyal güvenlik ve/veya iş hukuku bilim dallarından
seçilecek bir öğretim üyesi, Genel Kurula üye gönderen kuruluşların başkanları
ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, Türk Tabipleri Birliği, Türk
Dişhekimleri Birliği, Türk Eczacılar Birliği, Türk Mühendis ve Mimar Odaları
Birliği, Türkiye Serbest Muhasebeci, Malî Müşavirler ve Yeminli Malî
Müşavirler Odaları Birliği başkanlarından, Bakan tarafından uygun görülecek
kişiler veya kurum temsilcilerinden oluşur.
Sosyal Güvenlik Yüksek Danışma
Kurulu, sosyal güvenlik politikaları ve uygulamaları konularında görüş
bildirir. Kurul yılda bir kez en geç Mart ayı sonuna kadar, Bakan tarafından
tespit edilen gün ve gündeme göre toplanır. Kurulun sekreterya hizmetleri
Başkanlık tarafından yerine getirilir. Kurulun çalışma usûl ve esasları
çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Taşra Teşkilâtı
Taşra teşkilâtı
MADDE 27-
Başkanlığın taşra teşkilâtı; her ilde kurulan sosyal güvenlik il müdürlükleri
ile sosyal güvenlik il müdürlüklerine bağlı olarak kurulacak sosyal güvenlik
merkezlerinden oluşur.
İl ve ilçelerde nüfus, sigortalı
ve genel sağlık sigortalısı sayısı, işyeri sayısı, işlem yoğunluğu ve
belirlenecek diğer kriterler doğrultusunda yeteri kadar sosyal güvenlik
merkezi kurulabilir veya kaldırılabilir.
Sosyal güvenlik il müdürlükleri ve
sosyal güvenlik merkezleri, ikinci fıkrada belirtilen kriterlere uygun olarak
teşkilâtlanma usûl ve esasları yönetmelikle belirlenmek üzere idarî iş ve
işlemler açısından dört kategoriye ayrılabilir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Personele İlişkin Hükümler
Personelin statüsü, ücret ve
malî haklar
MADDE 28-
Kurum hizmetlerinin gerektirdiği aslî ve sürekli görevler, 657 sayılı Devlet
Memurları Kanunu hükümlerine tâbi olarak istihdam edilen personel tarafından
yürütülür. Kurumun kadrolu memurları hakkında sosyal güvenlikleri bakımından
5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanır.
Kurumun merkez ve taşra teşkilâtı
kadrolarında çalışan memurları ile sözleşmeli personeline en yüksek Devlet
memuru aylığının (ek gösterge dahil) % 200'ünü geçmemek üzere ek ödeme
yapılır. Sağlık hizmetleri ve yardımcı sağlık hizmetleri sınıfına dahil
kadrolarda çalışan personele yapılacak ek ödemenin tavanı % 700 olarak
uygulanır. Ancak, serbest çalışan sağlık personeline ödenecek ek ödeme oranı %
200'ü geçemez. Yapılacak ek ödemelerden damga vergisi hariç herhangi bir vergi
kesintisi yapılmaz. Görev yapılan birim ve iş hacmi, görev mahalli, görevin
önem ve güçlüğü, personelin sınıfı, kadro unvanı, derecesi ve atanma biçimi,
serbest çalışıp çalışmadığı, personelin performansı, kullanılan izin ve
istirahat raporları ve disiplin cezaları gibi kriterler göz önünde
bulundurularak yapılacak ek ödeme tutarları ile ödemeye ilişkin diğer usûl ve
esaslar, Yönetim Kurulunun teklifi ve Maliye Bakanlığının görüşü üzerine Bakan
tarafından belirlenir.
Kurumda bilişim hizmetlerini
yürütmek ve 50 kişiyi geçmemek üzere sözleşmeli olarak uzman personel
çalıştırılabilir. Bu şekilde çalıştırılacak olanların ücretleri 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre istihdam
edilenlere uygulanan sözleşme ücreti tavanının iki buçuk katını geçemez ve bu
fıkrada belirtilen ücret dışında herhangi bir ödeme yapılamaz. Bu personele
ödenecek ücret ile sözleşme usûl ve esasları Devlet Personel Başkanlığı ile
Maliye Bakanlığının görüşü alınarak Yönetim Kurulunca belirlenir. Bu şekilde
istihdam edilecek personelin, bilgisayar mühendisliği, yazılım mühendisliği,
elektrik mühendisliği, elektronik mühendisliği, elektrik ve elektronik
mühendisliği ve endüstri mühendisliği bölümlerinden ya da bunlara denkliği
Yükseköğretim Kurulunca kabul edilmiş yurt dışındaki yüksek öğretim
kurumlarından mezun olması şarttır.
Kurumun memur statüsündeki kadrolu
personeline asgarî ücretten az olmamak üzere, kendi aylıkları (ek gösterge
dahil) tutarında her yıl iki ikramiye verilebilir. İkramiyenin ödenmesinde
personelin performansı ve disiplin cezası alıp almadığı kriterleri dikkate
alınır.
Fazla çalışma gerektiren her türlü
Kurum işleri için çalışma saatleri dışında görevlendirilen ve fiilen çalışan
memurlar ile sözleşmeli personele ayda 60 saati geçmemek üzere ve yılı merkezî
yönetim bütçe kanununda belirtilen ücretin iki katı karşılığında, Yönetim
Kurulunca belirlenecek esas ve usûllere göre fazla çalışma yaptırılabilir.
Zorunlu hallerde bu süre % 50 artırılabilir.
Yönetim Kurulu üyeleri ile Kurum
personeli, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun uygulanmasında kamu görevlisi
sayılır ve 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması
Hakkında Kanun, 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve
Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine
tâbidir.
Kurum lehine sonuçlanan dava ve
icra takipleri nedeniyle hükme bağlanarak karşı taraftan tahsil edilen vekâlet
ücretlerinin; hukuk müşavirlerine, avukatlara ve dava ve icra takibi işlerinde
fiilen görev yapan diğer personele dağıtımı hakkında 1389 sayılı Devlet
Davalarını İntaç Eden Avukat ve Saireye Verilecek Ücreti Vekâlet Hakkında
Kanun hükümleri kıyas yoluyla uygulanır. Vekâlet ücretinin dağıtımının usûl ve
esasları yönetmelikle belirlenir.
Kadrolar ve atama
MADDE 29-
Kurum kadrolarının tespiti, ihdası, kullanılması ve iptali ile kadrolara
ilişkin diğer hususlar 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde
Kararname hükümleri, atamalarda ise bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde
23/6/1981 tarihli ve 2477 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.
Başkan, başkan yardımcısı, genel
müdür, Rehberlik ve Teftiş Başkanı, Strateji Geliştirme Başkanı, Aktüerya ve
Fon Yönetimi Daire Başkanı ve 1. Hukuk Müşavirinin ataması müşterek
kararnameyle, genel müdürlükler ile Strateji Geliştirme Başkanlığı
bünyesindeki daire başkanları, İnsan Kaynakları Daire Başkanı, Destek
Hizmetleri Daire Başkanı ve sosyal güvenlik il müdürleri Başkanın önerisi
üzerine Yönetim Kurulu tarafından, bunların dışında kalan personelin ataması
Başkan tarafından yapılır.
İkinci fıkrada sayılan kadrolar
ile daire başkanı, sosyal güvenlik il müdürü, sosyal güvenlik il müdür
yardımcısı ve sosyal güvenlik merkezi müdürü kadrolarına yapılacak atamalarda
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde sayılan genel
şartlara ilave olarak, en az dört yıllık eğitim veren yüksek öğretim
kurumlarından mezun olmak şartı aranır.
Sosyal Güvenlik Uzmanı, Müfettiş
ve bunların yardımcıları
MADDE 30-
Kurumda sosyal güvenlik uzman yardımcısı veya müfettiş yardımcısı kadrolarına
atanabilmek için 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde
sayılan genel şartlara ilave olarak;
a) En az dört yıllık eğitim veren
yüksek öğretim kurumlarının hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, işletme,
iktisadî ve idarî bilimler, tıp, diş hekimliği, eczacılık fakültelerinden veya
sosyal hizmetler, sağlık idaresi veya sağlık yönetimi, matematik, istatistik,
aktüerya, bankacılık, sigortacılık, işletme mühendisliği, endüstri
mühendisliği, yazılım mühendisliği, elektronik mühendisliği, elektrik ve
elektronik mühendisliği, bilgisayar mühendisliği bölümlerinden ya da bunlara
denkliği Yükseköğretim Kurulunca kabul edilmiş yurt dışındaki yüksek öğretim
kurumlarından mezun olmak,
b) Meslekî ve yabancı dil
konularında yapılacak yarışma sınavında başarılı olmak,
c) Sınavın yapıldığı yılın Ocak
ayının ilk gününde otuz yaşını doldurmamış olmak,
şartları aranır.
Birinci fıkraya göre sosyal
güvenlik uzman yardımcısı veya müfettiş yardımcısı olarak atananlar, en az üç
yıl fiilen çalışmak, olumlu sicil almak ve Kurumca belirlenen konuda tez
hazırlamak kaydıyla, sosyal güvenlik uzman yardımcıları sosyal güvenlik
uzmanlığı için, müfettiş yardımcıları ise müfettişlik için açılacak yeterlik
sınavına girme hakkını kazanırlar. Yeterlik sınavlarında başarılı olanlar,
İngilizce, Fransızca ve Almanca dillerinden birinde Kamu Personeli Yabancı Dil
Bilgisi Seviye Tespit Sınavından en az (C) düzeyinde belge ibraz etmeleri
hâlinde, "Sosyal Güvenlik Uzmanı" veya "Müfettiş" kadrolarına atanırlar.
Sosyal güvenlik uzmanlığı veya müfettişlik yeterlik sınavında başarı
gösteremeyenlere yeterlik sınavından itibaren bir yıl içinde bir hak daha
verilir. Bu süre sonunda da yeterlik sınavında başarı gösteremeyenler
durumlarına uygun diğer kadrolara atanırlar.
Sosyal güvenlik uzmanlığı veya
müfettişlik yeterlik sınavında başarılı olmasına rağmen yabancı dil belgesini
ibraz edemeyenlere, yabancı dil belgesini ibraz etmeleri için, yeterlik
sınavından itibaren iki yıl süre tanınır. Bu süre sonunda da yabancı dil
belgesini ibraz edemeyenler, durumlarına uygun diğer kadrolara atanırlar.
Yardımcılıkta geçirilen süre,
askerlik hizmetinde veya ücretsiz izinde geçirilen süreler hariç beş yılı
aşamaz.
Sosyal güvenlik uzman
yardımcılarının ve müfettiş yardımcılarının mesleğe alınma, tez hazırlama,
yetiştirilme, yeterlik sınavları ile diğer konulara ilişkin usûl ve esaslar
Kurumca çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir.
Sosyal güvenlik kontrol memuru
MADDE 31-
Sosyal güvenlik il müdürlükleri bünyesinde, sosyal güvenlik mevzuatının
uygulanmasına ilişkin tespit, denetim ve taramalarda görevlendirilmek üzere
sosyal güvenlik kontrol memuru çalıştırılır. Sosyal güvenlik kontrol
memurları, görevleriyle ilgili kayıt ve belgeleri inceleme yetkisine sahiptir.
Sosyal güvenlik kontrol memuru kadrosuna atanabilmek için; kurumda en az üç
yıl görev yapmış olmak, en az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak ya da
bunlara denkliği Yükseköğretim Kurulunca kabul edilmiş yurt dışındaki yüksek
öğretim kurumlarından mezun olmak ve açılacak sınavda başarılı olmak şartları
aranır.
Performans yönetimi
MADDE 32-
Kurumun hizmet sunmakla görevli olduğu gerçek ve tüzel kişilere yönelik temel
hizmetlerin sonuçlandırılmasına ilişkin süre ve prosedür önceden tespit ve
ilan edilir. Bu süre ve prosedürler, Kurum ve personelin performans kriterleri
arasında yer alır.
Kurumsal performans hedeflerinin,
Kurum birimlerine uyarlanması ve bunun hayata geçirilebilmesi için bireysel
hedeflere dönüştürülmesine ilişkin usûl ve esaslar Kurumca çıkarılacak
yönetmelikle düzenlenir.
ONUNCU BÖLÜM
Malî Hükümler
Kurumun finansal hedeflerinin
belirlenmesi ve izlenmesi
MADDE 33-
Kurum, merkezî yönetim bütçesinden kendisine ayrılan yıllık sosyal sigortalar,
genel sağlık sigortası ile primsiz ödemelere ilişkin ayrı ayrı olmak üzere
transfer tutarını, üç yıllık transfer projeksiyonunu ve uzun dönemli emeklilik
ve genel sağlık sigortası finansman hedeflerini gerçekleştirmekle görevlidir.
Finansman hedefleri, her yıl en geç Ekim ayında bir sonraki yıl uygulanmak
üzere Yönetim Kurulunun önerisi üzerine Bakanın başkanlığında, Maliye
Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Devlet Planlama Teşkilatı ve Hazine müsteşarları
ile Başkanın katılımıyla oluşan Komisyon tarafından belirlenir. Komisyonun
sekreterya işlemleri Kurum tarafından yürütülür.
Kurum, bu hedeflerin
gerçekleştirilmesi için gerekli tedbirleri almak, mevzuat değişikliği
önerilerini Bakanlığa sunmak, yetki alanına girmeyen hususlarda ise ilgili
kurumlarca alınması gereken tedbirleri gerekçeleri ile birlikte Bakanlığa
önermekle yükümlüdür. Kamu idareleri, Kurumun finansman hedeflerinin
gerçekleştirilmesini doğrudan etkileyecek düzenlemeler ve uygulamalar
konusunda Kurumun görüşünü almak zorundadır.
Başkan, belirlenen hedeflerin
gerçekleşmesine yönelik alınan ve plânlanan tedbirleri, elde edilen sonuçları
ve diğer kamu idarelerinden yapılan önerileri ve sonuçlarını içeren bir raporu
altı aylık dönemler halinde Bakanlar Kuruluna, Türkiye Büyük Millet Meclisi
Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonuna ve Plan ve Bütçe Komisyonuna
sözlü ve yazılı olarak sunar.
Kurum, belirlenen hedeflere ilan
edilen sürelerde ulaşılamaması ya da ulaşılamama olasılığının ortaya çıkması
halinde, nedenlerini ve alınması gereken önlemleri Bakanlığa yazılı olarak
bildirir ve kamuoyuna açıklar.
Kurumun gelirleri ve giderleri
MADDE 34-
Kurumun gelirleri şunlardır:
a) Sosyal sigorta ve genel sağlık
sigortası prim gelirleri, idarî para cezaları, gecikme cezaları, gecikme
zamları ve katılım payları.
b) Sosyal sigorta ile genel sağlık
sigortasına yapılan Devlet katkısı.
c) Taşınır ve taşınmaz gelirleri.
ç) Primsiz ödemeler karşılığı
olarak merkezî yönetim bütçesinden yapılan ödemeler.
d) Kurumca hazırlanan her türlü
standart form, manyetik, elektronik veya akıllı kart satışından elde edilecek
gelirler ile her türlü data hattı, internet kullanımı ve benzeri kira
gelirleri.
e) Merkezî yönetim bütçesinden
yapılacak diğer transferler.
f) Gerçek veya tüzel kişiler
tarafından doğrudan veya vasiyet yoluyla yapılan bağışlar.
g) Primlerin ve diğer gelirlerin
değerlendirilmesinden elde edilen gelirler.
h) Diğer gelirler.
Kurumun giderleri şunlardır:
a) Sosyal sigorta kapsamında
sigortalı ve hak sahiplerine ödenecek olan gelir, aylık ve ödenekler.
b) Genel sağlık sigortası
kapsamında yapılacak giderler.
c) Primsiz ödemeler kapsamında
sigortalı ve hak sahiplerine ödenecek olan aylık, tazminat ve diğer ödemeler.
ç) Genel yönetim giderleri.
d) Faiz giderleri.
e) Eğitim, araştırma, danışmanlık
hizmet giderleri.
f) Diğer giderler.
Kurumun taşınmaz edinimi ve mal
varlıklarının hukukî durumu
MADDE 35-
Kurum, görevlendirildiği hizmetlerin gereği ve bağışlar dışında taşınmaz
edinemez.
Kurumun malları, alacakları, banka
hesapları 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunu ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanun bakımından Devlet malı hükmünde olup, alacakları
imtiyazlı alacaklardır.
Kurumun taşınır ve taşınmazları,
bankalardaki mevduatları dahil her türlü hak ve alacakları haczedilemez,
hakkında 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun haciz ve iflas hükümleri
uygulanmaz.
Kurum her türlü dava ve icra
işlemlerinde teminat yatırmak mükellefiyetinden muaftır.
Kurum, 2886 sayılı Devlet İhale
Kanunu hükümlerine tâbi değildir. 2886 sayılı Kanun kapsamına giren işlerde
uygulanacak usûl ve esaslar Kurumca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.
Kurumun sahibi bulunduğu
taşınmazların kira artış oranları, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca her
yıl belirlenen yeniden değerleme oranından az olmamak üzere rayiç değerle
belirlenir.
Vergi ve fon muafiyeti
MADDE 36-
İlgili kanunlarda yer verilmemiş olsa dahi, Kuruma ait taşınır ve taşınmazlar,
bunların alım ve satım işlemleri ile Kuruma yapılacak bağış ve yardımlar,
Kurumun taraf olduğu davalar, icra kovuşturmaları ile ilâmlar, Kurum
tarafından satın alınan taşınmazlar ile ilgili tüm tapu işlemleri, Kurum
tarafından yapılan bütün işlemler ve bu işlemler için ilgililere verilmesi
veya bunlardan alınması gereken yazı ve belgeler ve bunların suretleri; damga
vergisi ve harçlar ile belediyelerde yürütülecek her türlü hizmet karşılığı
alınan ücret ve katılma payından müstesnadır.
Çeşitli malî hükümler
MADDE 37-
Genel yönetim giderleri, Kurumun yıllık toplam gelirinin % 5'ini aşamaz.
Kurumun elde ettiği her türlü
gelirin; riskin dağıtılması ilkesi ve basiretli yönetim kurallarına göre Kurum
lehine en yüksek getiriyi sağlayacak şekilde yönetilmesi esastır.
Süresi içinde ödenmeyen sosyal
sigorta ve genel sağlık sigortası primleri, işsizlik sigortası primleri, idarî
para cezaları, gecikme zamları, katılım payları Kurum alacağına dönüşür ve bu
alacakların tahsilinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında
Kanunun 51 inci, 102 nci ve 106 ncı maddeleri hariç diğer maddeleri uygulanır.
Kurumun primsiz ödemeler için
yapılan giderleri merkezî yönetim bütçesinden karşılanır. Diğer giderlerin
primler ve primlerin değerlendirilmesinden elde edilecek gelirler ile
karşılanması esastır. Sosyal güvenlik kanunları dışında Kurum giderlerini
artıracak yasal düzenlemelerin Kuruma getireceği malî yükün merkezî yönetim
bütçesinden karşılanması zorunludur.
Sosyal sigorta fonu, genel sağlık
sigortası fonu ile primsiz ödemelere ilişkin fon, hiçbir şekilde
birleştirilemez ve fonlar arasında kaynak aktarılamaz.
ONBİRİNCİ BÖLÜM
Sorumluluk ve Yetkiler
Yöneticilerin sorumlulukları ve
yetki devri
MADDE 38-
Kurumun her kademedeki yöneticileri görevlerini; mevzuata, stratejik plân ve
programlara, performans ölçütlerine, hizmet kalite standartlarına ve Kurumdan
hizmet alan kişilerin memnuniyetini esas alacak şekilde yürütmekten üst
kademelere karşı sorumludur.
Kurumda her kademedeki
yöneticiler, sınırlarını açıkça belirtmek ve yazılı olmak şartıyla
yetkilerinden bir kısmını astlarına devredebilir. Yetki devri, uygun araçlarla
ilgililere duyurulur.
Tebligat
MADDE 39-
Bu Kanun gereğince yapılacak tebligatlar hakkında, 7201 sayılı Tebligat Kanunu
hükümleri uygulanır.
ONİKİNCİ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Yazışma, evrak, bilgi arşivleme
esasları
MADDE 40-
Kurumun her türlü işlemleri ve kayıtları elektronik ortamda tutulabilir.
Elektronik ortamda yapılan işlemlerin ve saklanan bilgilerin tespit ve
tevsikinde Kurum kayıtları esas alınır. Kurum kayıtları, adlî ve idarî
merciler nezdinde resmî belge olarak geçerlidir. Kurum kayıtlarına itiraz
edilmesi halinde ispat mükellefiyeti itiraz edene aittir.
Kişilerin başvurularından, Kurum
tarafından reddedilenlerin gerekçelerinin bildirilmesi ve konuyla ilgili
kişilerin kanunî haklarına yer verilmesi zorunludur.
Yönetmelik ve tebliğler
MADDE 41-
Başkanlık merkez ve taşra teşkilâtının görev ve yetkileri, çalışma usûl ve
esasları ile Kurum personelinin işe alınma, atanma, yükselme, yer değiştirme,
görev, yetki ve sorumlulukları Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikler ile
düzenlenir.
Bu Kanun gereği çıkarılması
gereken yönetmelikler, Kanunun yürürlük tarihinden itibaren en geç bir yıl
içinde yürürlüğe konulur.
Kurum, kanunla yerine getirmekle
yükümlü olduğu hizmetlerin uygulanmasına ilişkin hususları duyurmak amacıyla
tebliğ çıkarmaya yetkilidir. Kurum dışındaki gerçek ve tüzel kişileri
ilgilendiren tebliğler, Resmî Gazetede yayımlanır.
Eklenen ve değiştirilen
hükümler
MADDE 42-
a) 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I) sayılı
cetvelden "52-Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı" ibaresi çıkarılmış ve (IV)
sayılı cetvel aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"(IV) SAYILI CETVEL
SOSYAL GÜVENLİK KURUMLARI
1- Sosyal Güvenlik Kurumu
2- Türkiye İş Kurumu Genel
Müdürlüğü"
b) 9/1/1985 tarihli ve 3146 sayılı
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilât ve Görevleri Hakkında
Kanunun;
1) 2 nci maddesinin (n) bendi
aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"n) Bağlı ve ilgili kuruluşların
amaçları ve özel kanunları gereğince idare edilmesini sağlamak ve denetlemek,"